Alhamisi, 1 Oktoba 2026

JAJI FREDERICK MANYANDA AFANYA ZIARA YA UKAGUZI WA MAGEREZA

Na SHARIFU MOKIWA – Mahakama, Sumbawanga

Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Sumbawanga, Mhe. Frederick Kapela Manyanda amefanya ziara ya ukaguzi katika Gereza la Kilimo Mollo na Gereza la Mahabusu Manispaa ya Sumbawanga kwa lengo la kusikiliza changamoto zinazowakabili wafungwa na mahabusu, kutathimini utendaji kazi na kukagua mazingira wanayoishi.

Ziara hiyo ni sehemu ya ukaguzi wa robo ya tatu unaofanywa na Mahakama, Jaji Mfawidhi alipata wasaa wa kupokea taarifa ya hali za magereza hayo na kupata fursa ya kuzungumza na wafungwa na mahabusu, kusikiliza changamoto mbalimbali kuzitolea majibu kwa kushirikiana na wadau wa haki jinai.

Akizungumza wakati wa ziara hiyo, Mhe. Manyanda alisema kuwa, ukaguzi huo umelenga kusikiliza hoja na changamoto mbalimbali kutoka kwa wafungwa na mahabusu ili kuona namna zinavyoweza kushughulikiwa na kusisitiza umuhimu wa ushirikiano kati ya Mahakama na Magereza.

“Tunakuja kuwatembelea ili kusikiliza hoja, shida mbalimbali, kwa sababu sisi na ninyi ni kitu kimoja. Kuna maisha baada ya hapa, yeyote anaweza akaja hapa na akatoka,” alisema Jaji Manyanda.

Katika Gereza la Kilimo Mollo, Mkuu wa Gereza hilo, SSP Sebastian J. Mganga, aliwasilisha changamoto mbalimbali zinazohusiana na utendaji wa mfumo wa Haki Jinai, ikiwemo kucheleweshwa kwa wito wa Mahakama ya Rufani, kucheleweshwa kwa nakala za hukumu, changamoto ya upatikanaji wa vitabu, pamoja na mambo yanayohusu Mahakama Mtandao.

Gereza la Kilimo Mollo lina jumla ya wafungwa 216. Aidha, wafungwa katika gereza hilo wanashiriki katika shughuli za urekebu zinazofanyika ndani ya gereza.

Baada ya kutembelea Gereza la Kilimo Mollo, ziara ilifanyika pia katika Gereza la Mahabusu Sumbawanga, ambapo Mhe. Manyanda alipata pia fursa ya kusikiliza na kuzungumza na uongozi wa gereza hilo kuhusu masuala mbalimbali yanayohusiana na mfumo wa Haki Jinai.

Mkuu wa Gereza hilo, Kamishna Msaidizi wa Magereza (ACP) Ally Abdalah Mgaya, alimshukuru Jaji Mfawidhi pamoja na wadau alioambatana nao kwa ziara hiyo na kuwakaribisha kwa kaguzi nyingine kwa lengo la kusikiliza changamoto na kufahamu maendeleo ya mahabusu na wafungwa.

Ziara hiyo ni muhimu kwa Mahakama na wadau wa haki jinai katika kutathmini utendaji kazi wao na namna wanavyotekeleza majukumu yao ya kila siku ikiwemo kusimamia masuala yote ya kijinai.

Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu, Masjala Ndogo Sumbawanga, Mhe. Frederick Kapela Manyanda (katikati) akiwa kwenye picha ya pamoja na wadau wa haki jinai wakiwa katika gereza la mahabusu Sumbawanga.

Naibu Msajili Mahakama Kuu Masjala Ndogo Sumbawanga, Mhe. Pamela Mazengo (wa kwanza kulia), Naibu Msajili na Hakimu Mkazi Mfawidhi Mahakama ya Hakimu Mkazi Sumbawanga Mhe. Kisasila Saguda (wa kwanza kushoto) waliokaa meza moja na Maafisa wa Magereza wakati wa ziara hiyo katika gereza la kilimo la mollo.

Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu, Masjala Ndogo Sumbawanga Mhe. Frederick Kapela Manyanda (katikati) wakati akisikiliza taarifa fupi kutoka kwa Kamishna Msaidizi wa Magereza (ACP) Ally Abdalah Mgaya (kushoto aliyesimama) akiwasilisha ripoti fupi baada yakufika Gerezani hapo.

Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu, Masjala Ndogo Sumbawanga, Mhe. Frederick Kapela Manyanda (kushoto) akiwasili Gereza la Mahabusu Sumbawanga kwa lengo la kusikiliza changamoto zinazowakabili wafungwa na mahabusu, kutathimini utendaji kazi na kukagua mazingira wanayoishi, (kulia) ni Kamishna Msaidizi wa Magereza (ACP) Ally Abdalah Mgaya akimkaribisha gerezani hapo.

Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu, Masjala Ndogo Sumbawanga, Mhe. Frederick Kapela Manyanda (aliyeketi kiti cha mbele) wakati akisikiliza taarifa fupi kutoka kwa Mkuu wa Gereza la Mollo Sumbawanga SSP Sebastiani J. Mganga (kulia aliyesimama)

Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu, Masjala Ndogo Sumbawanga, Mhe. Frederick Kapela Manyanda (kushoto) akipokelewa na Mkuu wa Gereza la Mollo Sumbawanga SSP Sebastiani J. Mganga pamoja na Maafisa wengine wa Jeshi hilo mara baada ya kuwasili katika ziara ya ukaguzi wa Gereza la Kilimo Mollo Sumbawanga kwa lengo la kusikiliza changamoto zinazowakabili wafungwa na mahabusu.

(Habari Hii Imehaririwa na Innocent Kansha - Mahakama)


 

TMJA SUMBAWANGA YAPELEKA MSAADA GEREZA LA KILIMO LA MOLLO

Na SHARIFU MOKIWA - Mahakama, Sumbawanga

Chama cha Mahakimu na Majaji Tanzania (TMJA), Tawi la Rukwa kimepeleka misaada kwa wafungwa katika Gereza la Kilimo la Mollo manispaa ya Sumbawanga ikiwa ni sehemu ya kufanya matendo ya huruma kwa kuwapatia mahitaji muhimu wakati wakiendelea kutumikia vifungo vyao.      

Akizungumza wakati wa zoezi hilo lililofanyika hivi karibuni, Mwenyekiti wa TMJA Tawi la Rukwa Mhe. Nickson Temu amesema kuwa, jamii inapaswa kuwakumbuka na kuwajali wafungwa ikiwa ni pamoja na kuwapelekea mahitaji muhimu kwa matumizi yao wakiwa gerezani akisisitiza kuwa wafungwa nao ni sehemu ya jamii.

“Tunapaswa kuwafariji kwa kuja na vitu mbalimbali, sisi sote ni binadamu, gereza halina mwenyewe, misaada iliyotolewa ni pamoja na sabuni, dawa za meno, mafuta ya kujipaka, miswaki na zawadi nyingine mbalimbali,” alisema Mhe. Temu.

Amesema kuwa kuwafikia wafungwa kwa kuwapatia mahitaji mbalimbali ni moja ya njia ya kuonesha upendo, ubinadamu na kuwafariji katika kipindi ambacho wapo gerezani. Zoezi hili ni sehemu ya shughuli za TMJA zinazolenga kushirikiana na jamii, kuonesha utu na kuwapa faraja wenye uhitaji.

Wanachama walioshiriki katika zoezi hilo ni Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu, Masjala Ndogo Sumbawanga, Mhe. Frederick Kapela Manyanda, ambaye pia ni Mlezi wa TMJA Tawi la Rukwa, Naibu Msajili wa Mahakama Kuu Masjala Ndogo Sumbawanga, Mhe. Pamela Mazengo, Naibu Msajili Mahakama ya Hakimu Mkazi Sumbawanga Mhe. Kisasila Saguda, Hakimu Mkazi Mfawidhi wa Mahakama ya Wilaya Sumbawanga Mhe. Lilian Ndelwa, Katibu wa TMJA Tawi la Rukwa Mhe. Shija Mdadila na wanachama wengine wa TMJA.

Picha ya pamoja ikiwaonesha sehemu ya Wanachama wa TMJA tawi la Rukwa wakikabidhi Msaada kwa Mkuu wa Gereza la Mollo Sumbawanga SSP Sebastiani Mganga ikiwa ni sehemu ya kufanya matendo ya huruma kwa kuwapatia mahitaji muhimu wakati wakiendelea kutumikia vifungo vyao.
Mwenyekiti wa TMJA Tawi la Rukwa, Mhe. Nickson Temu (kushoto) akipongezwa kwa kushikwa mkono kama ishara ya shukrani kutoka kwa Afisa Mkaguzi wa Magereza.

Mwenyekiti wa TMJA Tawi la Rukwa, Mhe. Nickson Temu kizungumza na maafisa Magereza mara baada ya kuwasili Gereza la Mollo ikiwa ni pamoja na kuwapelekea wafungwa mahitaji muhimu kwa matumizi yao wakiwa gerezani.

(Habari Hii Imehaririwa na Innocent Kansha - Mahakama)


Jumatano, 30 Septemba 2026

MAHAKAMA NJOMBE YAZINDUA MAJENGO YA MAHAKAMA ZA MWANZO LUILO NA MANDA

  •   Jaji Nongwa asisitiza Utatuzi wa Migogoro kwa njia ya Usuluhishi 

·    Na ABDALLAH SALUM, Mahakama-Njombe

Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Njombe imezindua rasmi majengo ya Mahakama za Mwanzo Luilo na Manda katika Wilaya ya Ludewa. Uzinduzi huo uliofanyika tarehe 25 Septemba, 2026 umeelezwa kuwa ni hatua muhimu katika kusogeza huduma za utoaji haki karibu zaidi na wananchi wa Wilaya ya Ludewa, hususan wakazi wa Tarafa za Masasi na Mwambao.

Akizungumza katika hafla hiyo, Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo ya Njombe, Mhe. Victoria Nongwa, aliwataka wananchi kutumia njia za usuluhishi katika kutatua migogoro yao ili kupunguza gharama na muda kwa wadaawa pamoja na Mahakama.

Mhe. Nongwa alisema, Mahakama inaendelea kusimamia sheria ipasavyo na kwamba, baada ya shauri kusajiliwa Mahakamani, Mahakimu wana mamlaka ya kuwaelekeza wadaawa kutumia njia ya usuluhishi kwa mashauri yanayoruhusiwa kisheria.

Aidha, Mhe. Nongwa alirejea hotuba ya Jaji Mkuu wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. George Masaju ya tarehe 17 Septemba, 2026 aliyosistiza utatuzi wa migogoro kwa njia ya Usuluhishi na Utawala ili kupunguza gharama kwa wadaawa na ucheleweshaji mashauri.

 Aliongeza kuwa, hatua hiyo inaweza kusaidia kupunguza mzigo wa mashauri Mahakamani na kuwawezesha wadaawa kupata suluhisho la migogoro yao kwa wakati na kwa gharama nafuu.

Mhe. Nongwa alisema ujenzi wa majengo hayo ni sehemu ya jitihada za Mahakama ya Tanzania kusogeza huduma za utoaji haki karibu na wananchi na kuhakikisha huduma hizo zinatolewa katika mazingira bora.

Alisisitiza kwa kusema, “tukumbuke maendeleo katika Nchi na maeneo yake yote hupimwa kwa vigezo mbalimbali ikiwemo kigezo cha uwepo wa huduma bora na za kisasa zilizo karibu na wananchi, huduma za Kimahakama zikiwemo. Tunafahamu Mkoa wa Njombe hususan Wilaya ya Ludewa ina mikakati mingi ya uwekezaji, hivyo majengo haya na huduma bora itakayotolewa na Mahakama itakuwa chachu ya kuendeleza uwekezaji katika Wilaya ya Ludewa na Mkoa wa Njombe kwa ujumla.”

Katika hafla hiyo, Mhe. Nongwa pia alitoa shukrani kwa Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, kwa kuiwezesha Mahakama kutekeleza mpango wa ujenzi wa majengo ya Mahakama katika Mkoa wa Njombe.

Aidha Jaji Mfawidhi huyo aliwashukuru Jaji Mkuu wa Tanzania, Mhe. George Masaju, Jaji Kiongozi wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Mhe. Dkt. Mustapher Mohamed Siyani, Mtendaji Mkuu wa Mahakama, Dkt. John Anthony Jingu pamoja na Msajili Mkuu wa Mahakama, Mhe. Eva Kiaki Nkya kwa jitihada na utashi wao katika kuhakikisha Mkoa wa Njombe unapata majengo ya kisasa ya Mahakama, ikiwemo Mahakama za Mwanzo Luilo na Manda.

Akizungumza katika hafla hiyo, Kaimu Mtendaji wa Mahakama Kuu Njombe, Bw. Juma Nyenzi alitoa taarifa kuhusu ujenzi wa majengo hayo, ikiwemo idadi ya ofisi na miundombinu iliyowekwa kwa ajili ya kuwezesha utoaji wa huduma.

Bw. Nyenzi alisema kuwa, uwepo wa Majengo ya kisasa kwa Mahakama za Mwanzo Luilo na Manda utaendelea kujenga imani kwa wananchi na watoa huduma wa Mahakama, huku huduma za utoaji haki zikitolewa katika mazingira bora na yanayokidhi mahitaji ya watumiaji.

Kwa upande wake, Mkuu wa Wilaya ya Ludewa, Bw. Olvanusi Thomas, aliyemwakilisha Mkuu wa Mkoa wa Njombe, aliwasisitiza wananchi kuepuka vitendo vya unyanyasaji na kujichukulia sheria mkononi pale wanapokutana na migogoro inayohitaji tafsiri na utekelezaji wa sheria.

Alisema, wananchi wanapaswa kutumia Mahakama na Taasisi nyingine zinazohusika katika kutatua migogoro na kupata haki kwa mujibu wa sheria.

Wananchi wa Tarafa za Masasi, hususan katika Kata za Luilo na Manda, walieleza kufurahishwa na ujenzi wa Mahakama hizo, wakisema umewapunguzia gharama na muda wa kusafiri kufuata huduma za Mahakama.

Wananchi hao walieleza kwamba, kabla ya ujenzi wa Mahakama hizo, baadhi yao walilazimika kusafiri umbali wa takribani kilometa 70 ili kufuata huduma za Mahakama.

Hafla hiyo ilihudhuriwa na Viongozi mbalimbali wa Mahakama na Serikali, akiwemo Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Mhe. Obadia Bwegoge, Naibu Msajili na Hakimu Mkazi Mfawidhi wa Mahakama ya Hakimu Mkazi Njombe, Mhe. Liadi Chamshama, Mahakimu Wakazi Wafawidhi wa Mahakama za Wilaya za Njombe, Ludewa, Wanging’ombe na Makete pamoja na Mahakimu wa Mahakama za Mwanzo.

Akitoa neno la shukrani, Naibu Msajili wa Mhakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Njombe, Mhe. Mhe. Joseph Luambano aliwashukuru wadau mbalimbali na hasa Viongozi wa Serikali ya Wilaya ya Ludewa kwa ushirikiano waliouonesha tangu mwanzo wa maandalizi ya ujenzi wa Majengo ya Mahakama, maandalizi ya uzinduzi pamoja kutenga muda wao kushiriki katika uzinduzi. Aidha aliwashukuru watumishi wote wa Mahakama kwa ushiriki wao katika kufanikisha hafla ya uzinduzi wa majengo hayo.

Wageni wengine kutoka Taasisi mbalimbali waliohudhuri ni Wajumbe wa Kamati ya Ulinzi na Usalama wa Mkoa wa Njombe, Viongozi wa Dini, wadau wengine wa Mahakama vikundi vya ngoma za asili pamoja na wananchi kutoka maeneo mbalimbali ya Wilaya ya Ludewa.

Jaji  Mfawidhi wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Njombe, Mhe. Victoria Nongwa (kulia) akifungua kitambaa kuashiria uzinduzi wa Mahakama ya Mwanzo Luilo na  Manda tarehe 25 Septemba, 2026. Kushoto ni Mkuu wa Wilaya ya Ludewa, Bw. Olvanusi Thomas.

Jaji  Mfawidhi wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Njombe,  Mhe. Victoria Nongwa (wa pili kushoto) pamoja na wenzake wakikagua jengo la Mahakama ya Mwanzo Luilo ambalo lipo Wilaya ya Ludewa. Kulia ni Mkuu wa Wilaya ya Ludewa, Bw. Olvanusi Thomas na wa kwanza kushoto ni Kaimu Mtendaji wa Mahakama Kuu Njombe, Bw. Juma Nyenzi.

Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Njombe, Mhe. Victoria Nongwa  akizungumza na wananchi (hawapo katika picha) wakati wa hafla ya uzinduzi wa majengo ya Mahakama za Mwanzo Luilo na Manda katika Wilaya ya Ludewa iliyofanyika tarehe 25 Septemba, 2026.

Naibu Msajili wa Mahakama Kuu Njombe, Mhe. Joseph Luambano akizungumza jambo wakati wa hafla ya uzinduzi wa majengo ya Mahakama za Mwanzo Luilo na Manda katika Wilaya ya Ludewa iliyofanyika tarehe 25 Septemba, 2026.


  Mkuu wa Wilaya ya Ludewa, Bw. Olvanusi Thomas akizungumza na wananchi (hawapo katika picha) wakati wa hafla ya uzinduzi wa majengo ya Mahakama za Mwanzo Luilo na Manda katika Wilaya ya Ludewa iliyofanyika tarehe 25 Septemba, 2026.

Wananchi wakifuatilia yaliyokuwa yakijiri katika uzinduzi wa majengo ya Mahakama za Mwanzo Luilo na Manda katika Wilaya ya Ludewa tarehe 25 Septemba, 2026.

Burudani ikiendelea kutoka Kikundi cha Ngoma ya Asili aina ya Mganda wa Kinyasa wakitumbuiza mbele ya Viongozi na wananchi waliohudhuria hafla ya uzinduzi wa majengo ya Mahakama za Mwanzo Luilo na Manda katika Wilaya ya Ludewa iliyofanyika tarehe 25 Septemba, 2026.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Njombe, Mhe. Obadia Bwegoge akipanda mti wa kumbukumbu Mahakama ya Mwanzo Luilo.


(Habari hii imehaririwa na MARY GWERA, Mahakama-Dodoma)








 

Jumatatu, 28 Septemba 2026

WATUMISHI WA MAHAKAMA KIGOMA WAFANYA ZIARA YA UTALII NA KUJIFUNZA ARUSHA, NGORONGORO

  •  Wakoshwa na utalii huo, waushukuru Uongozi kwa uamuzi huo

Na AIDAN ROBERT, Mahakama-Kigoma

Katika jitihada za kuimarisha ustawi wa wafanyakazi, kupunguza msongo wa mawazo wa kazi za kila siku na kuunga mkono juhudi za Serikali katika kukuza utalii wa ndani, Watumishi wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Kigoma wamefanya ziara maalum ya kitalii katika Eneo la Hifadhi ya Ngorongoro mkoani Arusha.

Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Kigoma, Mhe. Augustine Rwizile, amewaongoza watumishi 31 wa Kanda hiyo kufanya ziara ya utalii katika Mbuga za Wanyama na vivutio mbalimbali mkoani Arusha, kuanzia tarehe 24 hadi 27 Septemba, 2026.

Akizungumza wakati wa ziara hiyo, mmoja wa Viongozi wa msafara huo Naibu Msajili wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Kigoma, Mhe. Fadhili Mbelwa, alieleza kuwa, pamoja na majukumu mazito ya utoaji haki yanayowakabili kila siku, ni muhimu kwa watumishi kupata muda wa kupumzika na kujionea maajabu ya nchi yao ili kurudi kazini wakiwa na ari mpya na tija katika kazi.

"Haya yanayofanywa na Mahakama ya Tanzania katika kujali ustawi wa watumishi wake ni ya kuigwa. Tumefurahishwa sana na ziara hii ya kutembelea Hifadhi ya Ngorongoro. Tumejionea maajabu ya uumbaji na tunajivunia kuwa Watanzania," alisema Mhe. Mbelwa.

Aidha, ziara hiyo ilianza kwa watumishi hao kutembelea Hifadhi ya Wanyamapori ya Makuyuni, iliyopo wilayani Monduli. Katika hifadhi hiyo, walijionea uoto wa asili pamoja na wanyama mbalimbali wakiwemo Tembo, Twiga, Pundamilia, na aina mbalimbali za Swala.

Siku hiyo ya kwanza ilihitimishwa kwa watumishi hao kupumzika katika eneo la hema za asili la Karatu Heaven Nature, lililopo nje kidogo ya mji wa Karatu.

Aidha, uelekeo uliekezwa zaidi katika Hifadhi ya Taifa ya Ngorongoro ambapo ziara hiyo ilianza kwa watumishi kupata elimu na maelezo ya kina kutoka kwa Kaimu Mhifadhi wa eneo hilo, Bw. Mansuet Valentine, katika banda la taarifa, ambapo walijifunza kuhusu historia, uhifadhi, na utalii endelevu.

Baada ya hapo, watumishi walishuka ndani ya kasoko (crater) la Ngorongoro kwa magari maalum, wakajionea wanyama na ndege mbalimbali, na kushuhudia mandhari ya kipekee ya hifadhi hiyo inayotambuliwa na Shirika la Umoja wa Mataifa la Elimu, Sayansi na Utamaduni (UNESCO) kama moja ya maajabu makubwa duniani.

Vilevile, ziara hiyo ilifanyika katika Jiji la Arusha, ambapo watumishi walitembelea Kituo Jumuishi cha Utoaji Haki (IJC) Arusha ili kujionea shughuli za utoaji haki zinavyoendeshwa katika kituo hicho. Aidha, walitembelea maeneo mbalimbali ya kihistoria na kivutio cha wageni ikiwemo Soko la Wamasai, Kituo cha Mikutano cha Kimataifa cha Arusha (AICC) na Arusha Art Gallery.

Timu ya watumishi hao walionesha kufurahishwa na mafanikio ya ziara hiyo na kutoa shukrani za dhati kwa Jaji Mfawidhi, Mhe. Augustine Rwizile kwa kuambatana nao.

Wameeleza kwamba, ziara hiyo imewapa fursa nzuri ya kupumzika na kuondoa msongo wa mawazo unaotokana na majukumu ya kazi za kila siku, huku wakinufaika na fursa ya kujifunza na kujionea vivutio vya utalii vilivyopo nchini.

Sehemu ya Watumishi wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Kigoma wakifurahia utalii wa ndani katika hifadhi ya Taifa Ngorongoro Arusha.

Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Kigoma, Mhe. Augustine Rwizile akiwa katika gari maalum kwa ajili utalii huku akiwa na darubini machoni akitazama wanyama na mimea ya asili iliyopo katika Hifadhi ya Taifa Ngorongoro Arusha.

Hakimu Mkazi Mfawidhi wa Mahakama ya Hakimu Mkazi Kigoma, Mhe. Aristida Tarimo (katikati) akiwa na Mahakimu wa Mahakama za Mwanzo mara baada ya kuwasili katika Hifadhi ya Taifa Ngorongoro.


Furaha tele katika utalii.

Sehemu ya Watumishi wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Kigoma wakifurahia utalii katika Hifadhi ya Taifa Ngorongoro Arusha, Kituo cha Makuyuni kilichopo katika hifadhi hiyo.


Jaji Mfawidhi wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo ya Kigoma, Mhe. Augustine Rwizile (wa nne kushoto) akiwa katika picha ya pamoja na sehemu ya Watumishi wa Mahakama Kigoma walioshiriki katika ziara ya utalii katika Hifadhi ya Taifa Ngorongoro-Arusha.


(Habari hii imehaririwa na MARY GWERA, Mahakama-Dodoma)

 

 

 

 

 

 

 

MAHAKIMU 23 TMJA SHINYANGA WAZULU HIFADHI YA TAIFA GOMBE KIGOMA

  • Wafurahia na kustaajabu baada ya kujionea Sokwe wenye asili ya kipekee

Na AIDAN ROBERT, Mahakama-Kigoma

Timu ya Mahakimu 23 Wanachama wa Chama cha Mahakimu na Majaji Tanzania (TMJA) Tawi la Shinyanga imefanya ziara ya kihistoria katika Hifadhi ya Taifa ya Gombe mkoani Kigoma tukio lililoacha alama ya aina yake huku likiacha simulizi nyingi za kuvutia.

Ziara hiyo iliyoongozwa na Naibu Msajili wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Shinyanga, Mhe. Gadiel Mariki ilianza tarehe 25 Septemba, 2026 na kuhitimishwa tarehe 26 Septemba mwaka huu, ililenga sio tu kupumzisha akili kutokana na majukumu mazito ya kutoa haki, bali pia kujionea urithi wa asili na utalii wa kipekee wa Sokwe Mtu ambao ulimfanya Mtafiti maarufu duniani, Dkt. Jane Goodall kuweka kambi yake hapo miongo kadhaa iliyopita.

Mapema Asubuhi ya tarehe 26 Septemba, 2026, kikosi hicho kilichojumuisha Mahakimu 23 kutoka maeneo mbalimbali ya Mkoa wa Shinyanga, kilianza safari kwa boti kupitia maji safi na ya bluu ya Ziwa Tanganyika kuelekea ufukweni mwa Hifadhi ya Gombe huku mandhari ya milima ya kijani kibichi inayoteremka moja kwa moja hadi ziwani ikianza kuwakaribisha wageni hao kwa shangwe za kimya kimya za upepo mwanana.

Akizungumza kwa niaba ya Wanachama hao, Mhe. Mariki alieleza kuwa, ziara hiyo ilikuwa ni fursa adhimu ya kujionea kwa macho urithi wa Taifa ambao umekuwa kivutio kikubwa cha kimataifa.

"Kazi ya utoaji haki inahitaji utulivu mkubwa wa akili na mtazamo mpana. Kuja hapa Gombe hakutupi tu nafasi ya kupumzika, bali kunatufanya tuzidi kuuthamini utajiri wa nchi yetu na kuona umuhimu wa kulinda mazingira na sheria zinazolinda maliasili zetu," alisema Naibu Msajili huyo.

Aidha, sehemu kubwa ya ziara hiyo ilikuwa ni kupanda milima ya hifadhi hiyo kuwatafuta sokwe maarufu chini ya uongozi wa Waongoza Watalii wenye uzoefu kutoka Shirika la Hifadhi za Taifa Tanzania (TANAPA), Mahakimu hao walipitia njia za msitu mnene hadi walipofanikiwa kukutana na familia ya Sokwe waliokuwa wakila matunda na kucheza kwa uhuru.

Tukio hilo liliibua mshangao na furaha tele, Mahakimu hao walipata fursa ya kujifunza tabia za Sokwe hao ambao wanafanana kwa asilimia kubwa na binadamu, kuanzia mfumo wao wa maisha, mihemuko, hadi namna wanavyojali familia zao.

Ziara hiyo haikuishia tu kwenye kutazama Sokwe, bali pia ilijumuisha mafunzo ya uhifadhi wa mazingira, umuhimu wa kutunza vyanzo vya maji vya Ziwa Tanganyika, na jinsi sheria za nchi zinavyoweza kuendelea kulinda Wanyamapori dhidi ya ujangili yaliyotolewa na Muongoza Watalii, Bw. Ahadi Boazi.

Alieleza kuwa, Hifadhi ya Taifa Gombe ipo pembezoni mwa Ziwa Tanganyika kwa upande wa Magharibi iliyotangazwa rasmi kuwa hifadhi ya Taifa katika gazeti la Serikali la mwaka 1968, lenye eneo la ukubwa wa kilometa za mraba 56, na jumla ya Sokwe 98, hivyo katika kulinda Makazi na ongezeko la Sokwe katika eneo hilo la Gombe Mkoani Kigoma Serikali imeendelea kulitunza kwa weledi mkubwa ili familia za Sokwe ziweze kuishi kwa miaka mingi bila muingiliano na shughuli za binadamu.

Hatimaye, kikosi hicho kiliondoka Gombe kikiwa kimebeba kumbukumbu zisizofutika na ari mpya ya kutekeleza majukumu yao ya kisheria huku wakiwa mabalozi wazuri wa utalii wa ndani na uhifadhi wa mazingira nchini Tanzania,

Vilevile, Mahakimu hao walipata wasaa wa kupita na kujionea Mji mkongwe wa Kigoma Ujiji, pamoja na uhifadhi wa kumbukumbu za Dkt. Livingstone Ujiji, ambapo walijionea, zana mbalimbali za Dkt. Livingstone pamoja Stanley walipokutana katika mji huo, sambamba na kuona Msikiti uliojengwa Mwaka 1840, pamoja na Nyumba pekee aliyolala Baba wa Taifa, Hayati Mwl. Julius Kambarage Nyerere, alipozulu Mji wa Kigoma Ujiji katika shughuli za harakati za uhuru wa Tanganyika.


Picha ya pamoja ya  Mahakimu 23 Wanachama wa Chama cha Mahakimu na Majaji Tanzania (TMJA)  Tawi la Shinyanga wakiongozwa na Naibu Msajili wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Shinyanga, Mhe. Gadiel Mariki (aliyeketi katikati). Kushoto ni Mwenyekiti wa TMJA-Shinyanga, Mhe. Yusuph Zahoro na kulia ni Makamu Mwenyekiti wa Tawi hilo, Mhe. Johannes Mbatina na wengine ni Mahakimu na Wanachama wa TMJA-Shinyanga waliofika Mkoani Kigoma kufanya utalii katika Hifadhi ya Taifa Gombe.

Naibu Msajili wa Mahakama Kuu ya Tanzania Masjala Ndogo Shinyanga, Mhe. Gadiel Mariki akiwa katika Hifadhi ya Taifa Gombe akiwaongoza Wanachama wa TMJA-Shinyanga.

Ofisa Mwongoza Watalii katika Hifadhi ya Taifa Gombe, Bw. Ahadi Boazi akitoa maelezo kwa Mahakimu juu ya historia ya maisha ya Sokwe katika Hifadhi ya Taifa Gombe na uhifadhi wake.

Sehemu ya Timu ya Mahakimu 23 Wanachama wa TMJA-Shinyanga, waliofika katika kilele cha mlima uliopo ndani ya Hifadhi ya Taifa Gombe wakiwa na nyuso za furaha ambapo ndio walikutana na familia ya Sokwe waliokuwa katika harakati za kujitafutia chakula cha matunda katika hifadhi hiyo.

Moja ya  Sokwe waliokuwa katika harakati za kujitafutia chakula cha matunda katika hifadhi hiyo akiwa ametulia akitazama wanadamu ambao nao walikuwa wakimtazama kwa mshangao kufuatia uumbaji wake unaofanana na wanadamu.

Picha ya sehemu ya Timu ya  Mahakimu 23 Wanachama wa TMJA-Shinyanga,wakisikiliza kwa makini maelekezo kutoka kwa Mwongoza Watalii katika eneo maaalum lililopo katika Hifadhi ya Taifa Gombe.

Sokwe dume na jike waliokuwa katika harakati za kujitafutia chakula katika hifadhi hiyo wakiwa wametulia wakitazama wanadamu ambao nao walikuwa wakiwatazama kwa mshangao.


(Habari hii imehaririwa na MARY GWERA, Mahakama-Dodoma)


Jumapili, 27 Septemba 2026

JAJI DING’OHI AKAGUA MAHAKAMA, MAGEREZA MTWARA

Na MWANDISHI WETU-Mahakama, Mtwara

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, amefanya ziara ya ukaguzi wa shughuli za Mahakama katika Mkoa wa Mtwara, ili kutathmini utendaji kazi, kusikiliza changamoto zinazowakabili watumishi pamoja na kuangalia namna ya kuendelea kuboresha huduma za utoaji haki kwa wananchi.

Katika ziara hiyo, Mhe. Ding’ohi aliambatana na Naibu Msajili wa Mahakama, Mhe. Seraphine Nsana, Mtendaji wa Mahakama Mtwara, Bw. Lucas Jang’andu pamoja na viongozi wengine.

Ziara hiyo ilianza kwa kukagua Gereza Kuu la Lilungu lililopo Mtwara Mjini, ambapo Jaji Ding’ohi alipata fursa ya kuzungumza na Askari Magereza na kupata taarifa fupi kuhusu hali ya Gereza hilo.

Aidha, alikutana na wafungwa na mahabusu waliopo katika Gereza hilo, ambapo alisikiliza maoni, changamoto na masuala mbalimbali yanayowakabili.

Mhe. Ding’ohi pia alitembelea Mahabusu ya Watoto iliyopo Mtwara Mjini, ambapo alikutana na watumishi wanaosimamia watoto hao na kujionea mazingira wanayoishi.

Ziara hiyo ilitoa fursa ya kufahamu hali ya huduma zinazotolewa kwa watoto waliopo mahabusu pamoja na changamoto zinazohitaji kupewa kipaumbele.

Baada ya hapo, Jaji Ding’ohi aliendelea na ziara katika Mahakama ya Mkoa wa Mtwara, Mahakama za Wilaya za Mtwara Mjini, Tandahimba, Newala, Nanyumbu na Masasi, pamoja na Mahakama za Mwanzo za Dihimba, Mpapura, Mnyawa, Kitangari, Newala na Mchauru.

Katika kila kituo, Mhe. Ding’ohi alipokea taarifa fupi kuhusu utendaji wa Mahakama, mafanikio yaliyopatikana pamoja na changamoto zinazowakabili watumishi katika utekelezaji wa majukumu yao.

Miongoni mwa mafanikio yaliyoelezwa katika vituo hivyo ni matumizi ya mifumo ya TEHAMA katika shughuli za Mahakama, hatua ambayo imeendelea kurahisisha baadhi ya shughuli za utoaji haki na usimamizi wa mashauri.

Aidha, ilielezwa kuwa vituo hivyo vinaendelea kufanya juhudi kuhakikisha mashauri yanasikilizwa mapema ipasavyo na kuepuka mlundikano wa mashauri.

Watumishi pia wanashiriki katika utoaji wa elimu ya sheria kwa wananchi kupitia vipindi vya redio na katika shule, ikiwa ni sehemu ya kuwafikia wananchi na kuwaelimisha kuhusu masuala mbalimbali ya sheria na huduma za Mahakama.

Pamoja na mafanikio yaliyopo, ziara hiyo ilibainisha changamoto mbalimbali zinazokabili Mahakama Mtwara, hususan katika baadhi ya Mahakama za Mwanzo.

Miongoni mwa changamoto hizo ni uchakavu wa majengo ya baadhi ya Mahakama za Mwanzo ambazo zilijengwa muda mrefu, hali inayohitaji matengenezo au ujenzi wa majengo mapya yenye mazingira bora kwa ajili ya utoaji huduma za haki.

Changamoto nyingine ni ukosefu wa vitendea kazi, hasa katika baadhi ya Mahakama za Mwanzo, pamoja na baadhi ya vituo kutokuwa na upatikanaji wa umeme.

Aidha, ilibainishwa changamoto ya uchakavu wa vyombo vya usafiri, hususan pikipiki zinazotumika kuwawezesha watumishi kufikia maeneo mbalimbali katika utekelezaji wa majukumu yao.

Akizungumza na watumishi katika vituo mbalimbali, Jaji Ding’ohi aliwasisitiza kuendelea kutekeleza majukumu yao kwa uwajibikaji, weledi na uadilifu, huku wakizingatia wajibu wao wa kuitumikia jamii katika kuhakikisha wananchi wanapata haki mapema ipasavyo.

Aliwasisitiza watumishi kuendelea kutumia mifumo ya TEHAMA iliyopo na kuwahamasisha wananchi kuelewa na kutumia huduma zinazopatikana kupitia mifumo hiyo, hatua ambayo inaweza kusaidia kurahisisha upatikanaji wa huduma za Mahakama.

Aidha, Mhe. Ding’ohi aliwapongeza Mahakimu pamoja na watumishi wa Mahakama kwa kujituma katika utekelezaji wa majukumu yao na kwa juhudi wanazofanya katika kuhakikisha mashauri yanashughulikiwa kwa wakati.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, akisalimiana na mmoja wa watumishi wa Mahakama ya Mwanzo Kitangari wakati wa mapokezi.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, akisaini kwenye daftari la wageni waliofika Mahakama ya Mwanzo Kitangari.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, (mstari wa mbele wa tatu kushoto) akiwa kwenye picha ya pamoja baada ya ukaguzi katika Mahakama ya Mwanzo Kitangari.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, akisalimiana na mmoja wa watumishi wa Mahakama ya Wilaya Tandahimba wakati wa mapokezi.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, (katikati) akwa kwenye picha ya pamoja wakati wa ukaguzi wa Mahakama ya Mwanzo Dihimba.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, (katikati mstari wa mbele) akiwa kwenye picha ya pamoja wakati wa ukaguzi wa Gereza Kuu Lilungu lilipo Wilaya ya Mtwara Mjini.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, (katikati mstari wa mbele) akiwa kwenye picha ya pamoja na watumishi wa Mahabusu ya watoto iliyopo Wilaya ya Mtwara mjini.

 

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, akiwa kwenye picha ya pamoja na watumishi wa Mahamaka ya Mwanzo Mnyawa ambapo alipanda mti wa kumbukumbu.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, (aliyekaa) akiwa kwenye picha ya pamoja na watumishi wa Mahakama ya Wilaya Newala.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, (wa pili kulia) akiwa kwenye picha ya pamoja na watumishi wa Mahakama ya Wilaya Tandahimba.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi,  (katikati mbele) akiwa kwenye picha ya pamoja katika Mahakama ya Mwanzo Nanyumbu.

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, (kushoto) akikagua ujenzi wa jengo jipya la Mahakama ya Wilaya Masasi.

 

Jaji wa Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo Mtwara, Mhe. Said Ding’ohi, akikagua jengo jipya lilijengwa la Mahama ya Mwanzo Mchauru.

Habari hii imehaririwa na FAUSTINE KAPAMA-Mahakama, Dubai.